Dyrektor sprawdzi plecak, szafkę, a nawet odzież ucznia? MEN rozważa nowe uprawnienia

Sprawdzanie plecaków, szkolnych szafek, a nawet odzieży uczniów. Ministerstwo Edukacji Narodowej rozważa przyznanie dyrektorom szkół nowych uprawnień, które mają pomóc w reagowaniu na zagrożenia. Pomysł budzi jednak wątpliwości. Pojawiają się pytania o prawa uczniów, odpowiedzialność nauczycieli i to, kto miałby przeprowadzać takie kontrole.

Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w szkołach ponownie znalazło się w centrum dyskusji. Ministerstwo Edukacji Narodowej pracuje nad rozwiązaniami, które pozwoliłyby placówkom skuteczniej reagować w sytuacjach zagrożenia. Jednym z rozważanych pomysłów jest rozszerzenie uprawnień dyrektorów.

Jak informuje dziennik „Fakt”, nowe rozwiązania mogłyby umożliwić sprawdzanie zawartości uczniowskich plecaków i szafek, kontrolowanie odzieży wierzchniej oraz odbieranie niebezpiecznych przedmiotów. Chodzi o sytuacje, w których istnieje podejrzenie, że uczeń wniósł na teren szkoły coś, co może stanowić zagrożenie.

Na razie są to rozważane zmiany, a nie obowiązujące przepisy. Nie wiadomo jeszcze, jak dokładnie miałyby wyglądać takie kontrole, kto mógłby je przeprowadzać i jakie zabezpieczenia chroniłyby prawa uczniów.

Dyrektor sprawdzi plecak ucznia? Prezes ZNP ma wątpliwości

Do propozycji odniósł się Sławomir Broniarz, prezes Związku Nauczycielstwa Polskiego. W rozmowie z „Faktem” zwrócił uwagę przede wszystkim na problemy organizacyjne. Dyrektorzy już teraz odpowiadają za funkcjonowanie całych placówek, a dodatkowe uprawnienia mogą oznaczać dla nich kolejne trudne obowiązki.

Dyrektor jest jeden. Uczniów mamy czasami 200, 300, czasami jest ich tysiąc

- powiedział Broniarz dziennikowi „Fakt”.

Problem może pojawić się szczególnie w dużych szkołach. Dyrektor nie zawsze przebywa na terenie placówki, ponieważ uczestniczy w spotkaniach, szkoleniach czy wykonuje inne obowiązki. Powstaje więc pytanie, kto miałby reagować pod jego nieobecność, gdyby konieczne było sprawdzenie rzeczy należących do ucznia.

Prezes ZNP zwraca również uwagę na możliwe konflikty z rodzicami. Kontrolowanie osobistych przedmiotów dziecka to delikatna sprawa, która bez jasno określonych zasad może prowadzić do sporów. Broniarz nie kwestionuje potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa, ale podkreśla, że szkoły muszą wiedzieć, jakie działania są dopuszczalne.

Nauczyciele chcą jasnych zasad. Obawiają się sporów z rodzicami

Zdaniem prezesa ZNP problem jest szerszy niż samo sprawdzanie plecaków. Nauczyciele nadal oczekują dokumentu, który szczegółowo wyjaśniłby ich uprawnienia oraz zasady ochrony prawnej w trudnych sytuacjach. Chodzi między innymi o rozwinięcie regulacji związanych z art. 63 Karty Nauczyciela, dotyczącym ochrony przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych podczas wykonywania obowiązków służbowych.

W rozmowie z „Faktem” Broniarz wskazał, że pracownicy szkół muszą mieć pewność, kiedy mogą interweniować i gdzie przebiegają granice ich uprawnień. Bez tego nawet działanie podjęte w trosce o bezpieczeństwo może zakończyć się zarzutami ze strony rodziców.

Chcemy jako nauczyciele wiedzieć, jaki jest zakres naszego działania, co możemy w danej sytuacji zrobić

- mówił prezes ZNP.

W jego ocenie kolejne obowiązki powinny iść w parze z precyzyjnymi przepisami, które chroniłyby zarówno uczniów, jak i osoby odpowiedzialne za bezpieczeństwo w szkołach.

Czy kontrole plecaków staną się codziennością?

Na tym etapie nie ma podstaw, by mówić o wprowadzeniu powszechnych kontroli uczniów. MEN rozważa dopiero dodatkowe narzędzia reagowania na zagrożenia, a ostateczny kształt nowych przepisów nie został przedstawiony.

Kluczowe pozostaje rozstrzygnięcie, w jakich okolicznościach dyrektor mógłby sprawdzić plecak lub szafkę, czy wymagana byłaby obecność ucznia i jakie prawa przysługiwałyby rodzicom. Od tych szczegółów będzie zależeć, jak nowe rozwiązania wpłyną na codzienne funkcjonowanie szkół.

Na razie propozycja otwiera dyskusję o granicach szkolnej kontroli. Z jednej strony chodzi o możliwość szybkiego reagowania na niebezpieczne sytuacje, z drugiej o poszanowanie prywatności uczniów i zapewnienie nauczycielom odpowiedniej ochrony prawnej.